Veendammers zetten zich met eigen stichting in voor Gambia

VEENDAM - Fred en Ivonne Hulsebos uit Veendam hebben hun vijfde medische missie naar Gambia achter de rug. De twee kwamen in 2003 voor het eerst in aanraking met het Afrikaanse land, in de zoektocht naar een zonzekere vakantie zonder jetlag. Deze vakantie liet zijn sporen na en leidde tot de oprichting van de Veendammer stichting Kinderhulp Gambia. Daarmee zetten Fred en Ivonne Hulsebos zich al twintig jaar in voor het kleinste land op het Afrikaanse vasteland.

In Nederland is het zeer vanzelfsprekend om te allen tijde te kunnen beschikken over de beste medische zorg. Voor de inwoners van Gambia is dat een heel ander verhaal. Medische zorg is schaars en voor zover sprake is van kwalitatieve zorg is dat voornamelijk weggelegd voor de rijkeren. Stichting Kinderhulp Gambia brengt de gezondheidszorg naar de mensen toe. Daarbij richten Fred en Ivonne Hulsebos zich met name op kinderen met beperkingen van orthopedische aard. Zonder de juiste medische zorg leven deze Gambiaanse kinderen een leven vol pijn en schaamte. Zij raken geïsoleerd, worden vaak verstoten en gaan niet meer naar school. Doel is door middel van een operatie de zelfredzaamheid van deze kinderen te verbeteren, zodat ze een min of meer normale plek in maatschappij weten te vinden. 

Nederlandse artsen

Bij hun medische missies naar Gambia worden de Veendammers vergezeld door een team van vijf Nederlandse artsen om de kinderen te helpen. ,,Artsen die normaal vrijwel dagelijks in de operatiekamers van Nederlandse ziekenhuizen te vinden zijn, verruilden van 24 mei tot 9 juni wederom hun hygiënische en goed georganiseerde werkplek voor een operatiekamer in het kleinste land van Afrika. Dit met als doel om zoveel mogelijk lichamelijk gehandicapte kinderen gratis een levensveranderende operatie te geven”, vertelt coördinator en initiatiefneemster Ivonne Hulsebos. ,,Waar het voor ons vanzelfsprekend is dat we kunnen beschikken over goede medische zorg, is dat voor de inwoners van Gambia een heel ander verhaal. Wij proberen binnen onze mogelijkheden hulp te bieden.”

‘Kunnen jullie alsjeblieft mijn kind helpen?’

Stichting Kinderhulp Gambia richt zich zoals gemeld op kinderen met een orthopedische afwijking. ,,Tijdens onze screeningsdagen komen heel veel ouders met hun kind hoopvol naar hun afspraak, ze reizen soms uren en wachten met geduld om ons team te zien. ‘Kunnen jullie alsjeblieft mijn kind helpen?’ De ogen zeggen soms meer dan woorden1”, vertelt Hulsebos. ,,We zien tijdens deze dagen kinderen met ernstige botinfecties, verwaarloosde breuken, vergroeide benen en klompvoeten. Deze aandoeningen zijn vaak het gevolg van chronische ondervoeding en vitaminetekort, maar vooral zijn het dingen die je in Nederland absoluut niet meer ziet. Helaas kunnen we niet iedereen een operatie aanbieden. Onze artsen zijn er maar kort en ondanks dat hun handen jeuken, zeggen we altijd ‘keep it simple and safe’. Het is en blijft Afrika en de omstandigheden waaronder ons team moet werken zijn zo anders dan hier in Nederland.” Ivonne Hulsebos kan er een boek over schrijven. ,,Vorig jaar werkten we bijvoorbeeld in een staatsziekenhuis zonder water. Verder viel de stroom regelmatig uit en dan hebben we het nog niet over simpele materialen en apparatuur die er gewoon niet zijn. In Afrika moet je het gewoon doen met dat wat je hebt.” 

De Veendammers kijken terug op een geslaagde missie. De missie stond eind 2022 overigens nog op losse schroeven. Hulsebos: ,,Wij stonden toen op het punt om de stekker uit het operatieproject te halen. Corruptie en tegenwerking waren de aanleiding. Het was de bekende druppel. Want zijn wij nou die gekke mensen die met een groot team vrijwillig zorgen voor kinderen in Gambia, terwijl mensen in hogere posities daar alleen aan zichzelf denken? Maar we hadden de kinderen en hun ouders iets beloofd en ze stonden al op een overvolle screeningslijst.” 

Abaraka

De Veendammers gingen daarom toch door, maar wel op een andere locatie. ,,We kozen voor een privékliniek die al een paar jaar ook onze after-care deed. Het was helemaal opnieuw beginnen en het moest vooral beter. Desnoods duurder en dan maar maanden later. Stukje bij stukje vielen de puzzelstukjes op hun plaats.” Werken in de Westfield Clinic was volgens beide Oost-Groningers in één woord een ‘verademing’. ,,Vanaf dag één voelden we ons welkom en verliep alles vlekkeloos. Trots kunnen we nu al melden dat het de beste missie tot nu toe is geweest. Er zijn 35 operaties uitgevoerd bij 22 kinderen. Tot nu toe zien we bij alle ingrepen geen complicaties en half juli komen de eerste kinderen alweer uit het gips. De geopereerde kinderen worden de gehele periode begeleid door ons lokale team in Gambia, die in nauw contact staan met het team in Nederland maar ook met de Westfield Clinic.” Als het gips is verwijderd, volgt daar waar nodig fysiotherapie. ,,Zo kun je in een periode van gemiddeld twee maanden het leven van een kind compleet veranderen.”De stichting heeft tijdens de afgelopen vijf missies bij maar liefst 125 kinderen orthopedische operaties uitgevoerd. ,,Kinderen horen er weer bij, gaan weer naar school en ook het gezin ervaart deze grote verandering. Als we de ouders en het kind later terugzien met rechte beentjes of voetjes, dan zien we een blik van pure dankbaarheid. Het woord Abaraka, dat bedankt betekent, staat in ons geheugen gegrift. Hier doe je het voor en daar kan bijvoorbeeld geen enkel lintje van de koning tegenop.”

De focus ligt nu eerst nog op de nazorg van de patiënten en daarna op het binnenhalen van financiële middelen voor een volgende missie. Een missie kost gemiddeld tussen de 10.000 tot 12.000 euro. ,,Maar dat we doorgaan, is zeker want de eerste patiëntjes staan al weer op de wachtlijst”, melden de Veendammers. Mensen die de stichting willen steunen, kunnen terecht op de site kinderhulpgambia.nl.