Informatiepanelen Lost Wings op crashlocaties in en rond Veendam

VEENDAM - In de Tweede Wereldoorlog zijn in en rond Veendam drie Britse vliegtuigen neergestort. De bemanning is daarbij omgekomen. Ter nagedachtenis zijn er maandag informatiepanelen geplaatst op de crashlocaties aan de Korte Akkers en Industrieweg in Veendam én in Kibbelgaarn.

Op deze panelen staat informatie (in het Nederlands, Engels en Duits) over de vliegtuigen en hun bemanning en een QR-code naar een website met meer informatie. De onthulling van de informatiepanelen ging gepaard met een herdenkingsceremonie bij de Engelse graven op de Algemene begraafplaats in Veendam.

Lost Wings

De informatiepanelen zijn onderdeel van het project Lost Wings van Stichting Luchtoorlog Onderzoek Drenthe. De stichting vindt het belangrijk dat de verhalen en de kennis van de Tweede Wereldoorlog niet verloren gaan. Voor het project Lost Wings worden vliegtuigcrashes en de luchtoorlog in de Tweede Wereldoorlog bestudeerd. De resultaten worden gedocumenteerd en gepresenteerd. Naast het ontwikkelen van de informatiepanelen geeft de stichting lezingen, lessen op scholen en tentoonstellingen.

Eerste borden in de provincie Groningen

Er staan inmiddels 40 informatieborden op crashlocaties in Drenthe, Overijssel en Duitsland. De borden in Veendam zijn de eerste drie Lost Wings-informatiepanelen in de provincie Groningen. Amateurhistoricus Rink Oosting uit Veendam stond aan de wieg van het initiatief in Veendam en zorgde voor de verbinding met Stichting Luchtoorlog Onderzoek Drenthe. De amateurhistoricus wilde een blijvende herinnering aan deze fatale vliegtuigongelukken in de Tweede Wereldoorlog in Veendam. Zijn opa was ooggetuige van de vliegtuigcrash bij de Industrieweg en hij hoorde het verhaal weer van zijn moeder. De gemeente Veendam heeft subsidie verleend om de informatieborden te realiseren.
Het informatiepaneel aan de Korte Akkers is onthuld door burgemeester Sandra Korthuis, samen met de nabestaande Mary Ann Dove uit Zuid-Afrika van piloot Edward Douglas Vivian. Bij de andere twee informatiepanelen zijn bloemen gelegd.

De neergestorte vliegtuigen

In en rond Veendam zijn zoals gezegd in totaal drie vliegtuigen neergestort. De Hampden AE226 VN-F werd in de nacht van 12 juli 1941 geraakt bij een luchtgevecht en stortte neer in het gebied Korte Akkers/Boven Veensloot. Alle vier bemanningsleden kwamen hierbij om het leven: Pilot Officer Edward Douglas Vivian, Sergeant Kenneth John Lord, Sergeant Jack Guest en Sergeant Israel Jacobavitch, die door zijn Joodse identiteit diende onder de pseudoniem Harold Jackson. Ze liggen begraven op de Algemene begraafplaats in Veendam.

In de nacht van 14 op 15 juni 1941 was de bommenwerper Wellington W5512 EP-P op weg naar Hannover. Het toestel werd door de Duitsers onderschept en beschoten. De Wellington en de bemanning crashte in de omgeving van de Industrieweg. Alle zes bemanningsleden kwamen om het leven. Pilot Officer George William Rowse, Sergeant Frederick Alfred Harmer, Pilot Officer John Thomas Monks, Sergeant Russell John Reynolds, Sergeant William Everest, Sergeant Lawrence Dominick Coogan zijn begraven op de Algemene Begraafplaats in Veendam. 

Bij de crash van het vliegtuig Tempest EJ600 SD-F op 2 oktober 1944 kwam piloot Squadron Leader Joseph Berry om het leven. Het vliegtuig stortte neer vlakbij de toenmalige christelijke basisschool van Kibbelgaarn. Berry is begraven in Scheemda.

Bij de Engelse graven in Veendam vond maandag een korte herdenkingsceremonie plaats. Die bestond onder andere uit een kranslegging door burgemeester Korthuis met Mary Ann Dove en WP-leerlingen lazen een gedicht voor.